Meme Ucu ve Areola Malign Neoplazmı Tanısı - TRODELVY İlaç İçin Kazandığımız Davanın Sonucu

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

ANTALYA

. İŞ MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2024/

KARAR NO : 2026/

HAKİM :

KATİP :

DAVACI - MÜTEVEFFA :

MİRASÇI (ÇOCUK) :

VEKİLLERİ : Av. TÜRKER FATİH ÇİÇEK - [15732-37388-67239] UETS

DAVALI : SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞI - [35773-73770-62988] UETS

VEKİLİ :

DAVA : İş (Kurum İşleminin İptali İstemli)

DAVA TARİHİ : 22/03/2024

KARAR TARİHİ : 25/02/2026

KARAR YAZIM TARİHİ : 12/03/2026

Mahkememizde görülmekte bulunan İş (Kurum İşleminin İptali İstemli) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkile "Meme Ucu ve Areola Malign Neoplazmı" teşhisi konulduğunu, tedavi süresince "Sacituzumab-Govitecan" etken maddeli "Trodelvy" isimli ilacın kullanılmasının uygun görüldüğünü, bunun üzerine davacının ilaç bedelinin karşılanması için 13.03.2024 tarihinde SGK'ya başvuruda bulunduğunu, kurumun 14.03.2024 tarihinde başvuruyu reddettiğini, davacı hastanın bu ilaç bedelini karşılayabilmesinin imkansız olduğunu, davacının genel sağlık sigortasından faydalanmaya hakkı olduğunu ve davalı kurumun da davacının tedavi hizmetlerini finanse etmekle yükümlü olduğunu belirterek, öncelikle ihtiyati tedbir taleplerinin teminatsız olarak kabulü ile davanın kabulüne, dava sonuçlanıncaya kadar davacının tedavi süresince kullanacağı 'Trodelvy' ilacına ait bedellerin kesinti yapılmaksızın davalı kurum tarafından karşılanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı 19/08/2024 tarihinde vefat etmiş olup, davacı mirasçıları vekilinin mirasçılar yönünden usulünce düzenlenmiş vekaletnamesini sunduğu anlaşıldı.

CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının "Meme Ucu ve Areola Malign Neoplazmı" tedavisinde kullandığı "Sacituzumab-Govitecan" etken maddeli "Trodelvy" isimli ilaç ile ilgili ilacın Kurum Geri Ödeme Listelerinde ve Sağlık Uygulama Tebliğinde(SUT) bulunmadığından, bedeli Kuru karşılamadığını, bedeli Kurumca karşılanacak ilaçların yer aldığı Ek-4/A listesi Sosyal Güvenlik Kurumu İlaç Geri Ödeme Yönetmeliğinde belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde belirlendiğini, ilacın “Bedeli Ödenecek İlaçlar Listesi (EK-4/A)”nde yer alıp almadığı ile “Yurt dışından ilaç getirilmesi” başlıklı 4.3 üncü maddesinin sekizinci fıkrası kapsamında olup olmadığının belirlenmesi ve belirtilen listelerde yer almaması halinde “4.1.9 uncu maddesinin birinci fıkrası hükmü kapsamında ilaç bedeli Kurumumuz tarafından karşılanmadığından” bahisle davacının tedavisinde kullanılan ilaç bedelinin teminatsız olarak tedbir tarihinden itibaren ihtiyati tedbir yolu ile SGK tarafından karşılanması yönünde kurulan ara kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

TOPLANAN DELİLLER :

Antalya SGK İl Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak;

a) SGK Kayıt Belgesi, davacının tarih sayılı başvuru dilekçesi ve Kurumun tarih sayılı ret cevabı celp edilmiştir.

b)''...Hastanın durumu incelendiğinde SUT şartlarına uymadığından Kurumumuzca bedeli karşılanmamaktadır...'' şeklinde cevap verildiği anlaşılmıştır.

Acıbadem Hastanesi'ne müzekkere yazılarak; davacıya ait tüm hasta kayıt tedavi evrakları celp edilmiştir.

Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu Başkanlığı'na müzekkere yazılarak; ''Trodelvy'' isimli ilaca ilişkin rayiç bedeller ve talep edilen bilgilerin gönderildiği anlaşılmıştır.

Akdeniz Üniversitesi Rektörlüğü'nün 06/01/2026 tarihli sağlık kurulu raporunda;

''...Hastanın dosyasından nüks metastatik triple negatif meme kanseri ile mücadele ettiği anlaşılmaktadır. Triple negatif meme kanseri kötü seyirli ve ölümcül bir hastalıktır. Bu nedenle kanserin tedavisi ve Sacituzumab govitecan isimli ilacın kullanılması hayati önem arz eder.

Ülkemizde onaylı ve geri ödemede olan Sacituzumab govitecan (TRODELVY) kullanımı ile yaşam süresinin belirgin olarak uzayacağı bilinmektedir, dolayısıyla bu tedavinin kullanılması hastanın iyileşmesine katkıda bulunacaktır.

Sacituzumab govitecan (TRODELVY) isimli ilacın meme kanserinin farklı alt tiplerinde kullanımı mevcuttur. Bu alt tiplerden biri de hastada görülen triple negatif meme kanseridir. Sacituzumab govitecan daha öncesinde 1'den fazla kemoterapi almış, progrese olmuş, metastatik triple negatif meme kanseri olan hastaların sonraki basamak tedavisinde kullanılmaktadır. Çoklu basamak kemoterapi almış triple negatif meme kanseri tanılı hastanın dosyasından Sacituzumab govitecan etken maddeli TRODELVY isimli ilacın ruhsat koşullarına uygun olarak kullanıldığı görülmektedir. Sacituzumab govitecan, intravenöz olarak 21 günde bir 1. ve 8. günlerde 10mg/kg'dan uygulanmaktadır ve bu doz klinik çalışmalarca belirlenmiş olup standarttır.

Yapılan klinik araştırmalarda (ASCENT) triple negatif metastatik meme kanseri tanılı hastaların tedavisinde, önceden en az iki basamak kemoterapi almış (en az bir basamağı metastatik evrede alma şartıyla), rezeke edilemeyen lokal ilerlemiş veya metastatik üçlü negatif meme kanseri olan yetişkin hastaların tedavisinde kullanımı ile standart tedavilere göre daha iyi sağ kalım sürelerine ulaşıldığı gösterilmiştir. Dolasıyla bu ilaçla yapılacak olan tedavi mevcut tedavi yöntemlerine göre daha etkindir ve daha faydalıdır...'' yönünde görüş bildirmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

Dava; davalı Kurumun tarih ve sayılı ret işleminin iptali ile müteveffa davacı ’nun dava tarihinden vefat tarihine kadar kullanmak zorunda kaldığı “Sacituzumab Govitecan (Trodelvy)” isimli ilaca ilişkin bedellerin Kurumca karşılanması gerektiğinin tespiti ile davacı tarafından karşılanan 239.786,28 TL ilaç bedelinin faizi ile birlikte tahsili istemine ilişkindir.

Uyuşmazlık; genel sağlık sigortası kapsamında bulunan davacı murisin tedavisinde kullanılan dava konusu ilacın, Kurumca finansmanı sağlanması gereken zorunlu bir sağlık hizmeti kapsamında olup olmadığı ve Kurumun sırf ilacın SUT ve geri ödeme listelerinde yer almadığı gerekçesiyle yaptığı ret işleminin hukuka uygun bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 60. maddesi uyarınca genel sağlık sigortalısı sayılan kişilerin sağlık hizmetlerinden yararlanması bir hak olup, aynı Kanun’un 63. maddesi gereğince Kurum bu hizmetlerin finansmanını sağlamakla yükümlüdür. Kanunun 64. maddesinde ise finansmanı sağlanmayacak sağlık hizmetleri sınırlı olarak sayılmıştır. Bu düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde, Kurumun sağlık hizmetlerini finanse etme yükümlülüğünün asıl, bunun istisnasının ise kanunda açıkça sayılan haller olduğu açıktır.

Diğer yandan, Anayasa’nın 2., 5., 17., 56. ve 60. maddelerinde düzenlenen sosyal hukuk devleti ilkesi, yaşam hakkı, sağlık hakkı ve sosyal güvenlik hakkı birlikte değerlendirildiğinde; bireyin yaşamını sürdürmesi ve beden bütünlüğünü koruyabilmesi için gerekli tedaviye erişimin sağlanması devletin pozitif yükümlülükleri arasında yer almaktadır. Anayasa’nın 65. maddesi uyarınca bu yükümlülüklerin mali kaynaklarla sınırlı olduğu kabul edilmekte ise de, bu sınırlamanın yaşam hakkını ortadan kaldıracak veya fiilen kullanılamaz hale getirecek şekilde yorumlanması mümkün değildir.

Nitekim Yargıtay 10. Hukuk Dairesi’nin yerleşik içtihatlarında; ilaç bedellerine ilişkin uyuşmazlıklarda değerlendirme yapılırken, ilacın yalnızca listelerde yer alıp almamasına göre değil; hastalığın türü, evresi, hastaya özgü klinik durum, alternatif tedavi imkanları, ilacın bilimsel etkinliği ve zorunluluğu gibi kriterler dikkate alınarak somut olay bazında inceleme yapılması gerektiği açıkça vurgulanmaktadır.

Somut olayda; davacı murise metastatik triple negatif meme kanseri tanısı konulduğu, hastalığın agresif seyirli ve yaşamı tehdit eden nitelikte olduğu, murisin birden fazla kemoterapi rejimi aldığı ancak hastalığın progresyon gösterdiği anlaşılmaktadır. Dosya kapsamında bulunan Akdeniz Üniversitesi Rektörlüğü’nün 06/01/2026 tarihli sağlık kurulu raporunda; dava konusu “Sacituzumab Govitecan (Trodelvy)” isimli ilacın, daha önce en az iki basamak kemoterapi almış metastatik triple negatif meme kanseri hastalarında uluslararası kılavuzlarda yer alan ve sağkalımı anlamlı şekilde uzattığı bilimsel çalışmalarla ortaya konulmuş bir tedavi ajanı olduğu, somut hasta yönünden de ruhsat koşullarına uygun şekilde kullanıldığı ve tedavinin hayati öneme sahip bulunduğu açıkça belirtilmiştir.

Bu haliyle dava konusu ilacın; deneysel nitelikte olmadığı, bilimsel ve klinik çalışmalara dayandığı, uluslararası tedavi kılavuzlarında yer aldığı ve somut hastalık bakımından zorunlu ve etkili bir tedavi yöntemi olduğu, uzman sağlık kurulu raporu ile tereddüde yer bırakmayacak şekilde ortaya konulmuştur. Ayrıca murisin mevcut tedavi seçeneklerine yanıt vermemesi nedeniyle dava konusu ilacın alternatif bir tercih değil, zorunlu bir tedavi seçeneği olduğu anlaşılmıştır.

Davalı Kurum, ilacın SUT ve geri ödeme listelerinde yer almaması nedeniyle bedelinin karşılanamayacağını savunmuş ise de; Sağlık Uygulama Tebliği ve geri ödeme listeleri alt düzenleyici işlemler olup, kanundan ve Anayasa’dan doğan temel hakları sınırlayacak şekilde uygulanamaz. Somut olayda dava konusu ilacın 5510 sayılı Kanun’un 64. maddesinde sayılan finansmanı sağlanmayacak sağlık hizmetlerinden olmadığı, aksine 63. madde kapsamında tedavi edici sağlık hizmeti niteliğinde bulunduğu açıktır.

Bu bağlamda Kurumun takdir yetkisi bulunmakla birlikte, bu yetkinin sınırsız olmadığı; somut olayın özellikleri, hastalığın ciddiyeti ve ilacın tıbbi zorunluluğu karşısında, salt liste dışı olma gerekçesiyle tedaviye erişimin engellenmesinin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, davacı murisin dava sırasında 19/08/2024 tarihinde vefat etmiş olması nedeniyle, talebin kapsamı dava tarihi ile vefat tarihi arasındaki dönemle sınırlı olarak değerlendirilmiştir.

Tüm dosya kapsamı, taraf beyanları, toplanan deliller, özellikle bilimsel verilere dayalı sağlık kurulu raporu ve Yargıtay içtihatları birlikte değerlendirildiğinde; dava konusu ilacın davacı muris yönünden tıbben gerekli, hastalığın niteliğine uygun ve bilimsel olarak etkinliği kabul edilmiş bir tedavi olduğu, bu nedenle davalı Kurumun 14/03/2024 tarihli ret işleminin hukuka aykırı bulunduğu anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

Davanın KABULÜ ile;

1-)Kurumun tarih ve sayılı ret işleminin iptali ile; dava tarihinden vefat tarihine kadar davacı (müteveffa) 'nun davaya konu kanser hastalığının tedavisi süresince kullandığı ''Sacituzumab Govitecan-Hziy" etken maddeli ''Trodelvy'' ilacına ait bedellerin hiçbir kesinti yapılmaksızın davalı Kurumca karşılanması gerektiğinin tespitine,

2-)Müteveffa davacının, davaya konu kanser ilacının temini için dava tarihine kadar ödemek zorunda kaldığı toplam 239.786,28-TL ilaç bedelinin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı Kurumdan alınarak mirasçılık belgesindeki payları oranında davacı mirasçılarına ödenmesine,

3-)Davalı Kurum harçtan muaf olmakla, Kurumdan harç alınmasına yer olmadığına, davacı tarafça peşin yatırılan 427,60-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde mirasçılık belgesindeki payları oranında davacı mirasçılarına iadesine,

4-)Davacı tarafça yapılan tebligat, müzekkere, posta ve bilirkişi ücretinden oluşan toplam 8.761,50-TL'den ibaret yargılama giderinin davalıdan alınarak mirasçılık belgesindeki payları oranında davacı mirasçılarına verilmesine,

5-)Davalı Kurum tarafından yapılan yargılama giderlerinin Kurum üzerinde bırakılmasına,

6-)Kendilerini vekil ile temsil ettiren davacı mirasçıları yararına 45.000,00-TL vekalet ücreti takdirine ve davalıdan alınarak mirasçılık belgesindeki payları oranında davacı mirasçılarına verilmesine,

7-)Artan gider avansı tutarının, HMK 333. maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde ve istek halinde taraflara iadesine,

Dair, davalı vekilinin yüzüne karşı, davacı mirasçıları vekilinin mazeretinin kabulü ile yokluğunda, (7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 7/3-4. Maddesi gereğince) gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.25/02/2026

Katip Hakim